Qərbi Azərbaycan İcması

Əziz Ələkbərli,

Milli Məclisin deputatı,

Qərbi Azərbaycan İcması

İdarə Heyətinin sədri

Ordunun gücü haqqında danışanda ilk növbədə silah, texnika, peşəkarlıq və döyüş hazırlığı yada düşür. Halbuki güclü ordunun arxasında daha böyük bir sistem dayanır. Bu sistem hərbi qulluqçunun xidmətə başladığı gündən pensiyaya çıxdığı dövrədək sosial təminatını, ailəsinin müdafiəsini və gələcək təminatına olan inamını da əhatə edir. Son sosial islahatlar bu baxımdan hərbi qulluqçuların təminatına ayrıca diqqət yetirilməsi ilə seçilir.

Yeni tədbirlər çərçivəsində hərbi qulluqçuların əməkhaqlarının orta hesabla 22,8 faiz artırılması nəzərdə tutulur. Bununla yanaşı, ödəniş mexanizmlərinin sadələşdirilməsi, vəzifə və rütbə maaşlarının yeni prinsiplərlə formalaşdırılması, pensiya təminatının daha müasir mexanizmlərə keçirilməsi kimi məsələlər də gündəmdədir. Burada məqsəd yalnız bugünkü gəlirin artırılması deyil, hərbi xidmətin sosial təminat sisteminin daha ardıcıl qurulmasıdır.

Hərbi qulluqçunun xidməti digər peşələrdən fərqlənir. Onun iş saatı ilə xidmət saatı arasında sərhəd çox vaxt olmur. Sərhəddə keşik çəkən, təlimdə iştirak edən, döyüş növbətçiliyində dayanan hərbçi dövlətin təhlükəsizliyi naminə şəxsi rahatlığından və vaxtından imtina edir. Ona görə də hərbi xidmətin maddi və sosial təminatı sadəcə əməkhaqqı məsələsi deyil, dövlətin bu xidmətə münasibətinin göstəricilərindən biridir.

Pensiya sistemində nəzərdə tutulan yeniliklər də məhz bu baxımdan əhəmiyyət daşıyır. Pensiyanın hesablanmasında fərdi şəxsi hesabda toplanan pensiya kapitalının və sabit aylıq əlavənin nəzərə alınması, təyinat prosesinin elektronlaşdırılması hərbi qulluqçunun xidmət illərindən sonrakı təminatının daha sistemli şəkildə qurulmasına yönəlib. Belə mexanizmlərin əsas üstünlüyü ondan ibarətdir ki, insan öz gələcək sosial təminatının hansı prinsiplərlə formalaşdığını daha aydın görə bilir.

Sosial siyasətin digər istiqamətində isə pensiyaların indeksasiyası və müxtəlif sosial ödənişlərin artırılması nəzərdə tutulur. Bu tədbirlər hərbi qulluqçularla məhdudlaşmır, daha geniş əhali qruplarının sosial müdafiəsini əhatə edir. Beləliklə, yeni paket bir tərəfdən ölkənin müdafiəsini təmin edən insanların sosial təminatını gücləndirir, digər tərəfdən isə pensiyaçıların və sosial dəstəyə ehtiyacı olan vətəndaşların gəlirlərinin qorunmasına yönəlir.

Burada diqqət çəkən başqa məqam da sosial siyasətin artıq yalnız ayrı-ayrı müavinət və ödənişlərin artırılması kimi təqdim olunmamasıdır. Əməkhaqqı, pensiya, sosial sığorta və elektron xidmətlərin bir sistem daxilində yenilənməsi dövlətin sosial müdafiə mexanizmlərini daha geniş çərçivədə qurmağa çalışdığını göstərir. Rəqəmlərin arxasında isə konkret insan taleləri dayanır: xidmət edən hərbçi, pensiyaçı, ailə başçısını itirmiş ailə və sosial təminata ehtiyacı olan vətəndaş.

Azərbaycanın son illərdə keçdiyi yol göstərib ki, dövlətin təhlükəsizlik siyasəti ilə sosial siyasət bir-birindən ayrı istiqamətlər deyil. Ölkənin müdafiəsinə xidmət edən insanın sosial müdafiəsi də dövlət təhlükəsizliyinin mühüm tərkib hissəsidir. Çünki əsgər arxasında dövlətin dayandığını bildikdə, dövlət də öz növbəsində onun xidmətinin yalnız bu gününü deyil, sabahını da düşünməlidir.

Yeni islahatların əsas mesajı məhz burada görünür: vətənə xidmət yalnız xidmət müddəti ilə ölçülmür, həmin xidmətin arxasında dayanan dövlət təminatı da bu münasibətin mühüm hissəsidir.